Samfélagsmiðlar

Methiti ógnar skíðaiðkun og vatnsbúskap á Spáni

Hitamet voru slegin á Spáni í desember eins og mánuðina á undan. Hiti á sunnanverðum Íberíuskaganum hefur oft verið um 30 gráður og ekki er útlit fyrir að fólk geti fagnað hvítum jólum eða komist á skíði á næstunni. Þá eru horfur varðandi vatnsbúskap næsta vor og sumar slæmar.

Svona ætti þetta að vera í Sierra Nevada um miðjan desember - MYND: Ferðamálayfirvöld í Sierra Nevada

Heimsbyggðin fylgdist með leiðtogum, embættismönnum og sérfræðingum á COP28 leita samkomulags um lokaskjal sem gæfi fólki vonir um að á næstu áratugum takist að hemja hlýnun jarðar. Niðurstaðan varð ekki afgerandi. Frekar mætti segja að gefin hafi verið út leiðbeinandi hvatning um að hverfa frá notkun jarðefnaeldsneytis. Það hefur ekki mátt orða áður á slíkum fundum. Árangurinn er háður óvissu.

Eitt er nokkuð víst: Það heldur áfram að hlýna enn um sinn. Enn verða hitamet slegin. Sú er staðan á Spáni nú í desember – í lokamánuði heitasta árs í sögunni. Fjórar hitabylgjur gengu yfir Spán í sumar og nú í desember hefur hvert veðurkerfið af öðru borið methita yfir landið.

Í Valencia við Miðjarðarhafsströndina mældist hiti 27 gráður, tveimur gráðum meira en í fyrra skráða hitameti þar í borg í desember. Þessir miklu vetrarhitar og spár um litla úrkomu fram í febrúar lofa ekki góðu fyrir skíðavertíðina á Spáni. Það sem verra er: Lítil úrkoma og snjóleysi kemur sér illa fyrir vatnsbúskapinn í vor og næsta sumar. Vonandi rætist þó úr.

Það er raunar búist við að strax nú í síðari hluta vikunnar dragi úr hitum á Spáni en óvíst er að það dugi til að gefa vonir um hvít jól til fjalla og að komist verði á skíði fljótlega á nýju ári.

Á einum suðlægustu skíðaslóðum heims, Sierra Nevada í Granada-héraði í Andalúsíu, vantar enn snjóinn sem þar hefur jafnan sest á þessum árstíma. Sömu sögu er að segja frá vetrardvalar- og skíðastaðnum Navacerrada nærri Madríd. Ef allt væri eðlilegt myndi snjórinn nú þekja bæinn og brekkurnar í kring en þess í stað er þar grænt um að litast.

Gömul mynd af Navacerrada í vetrarbúningi – MYND: Wikipedia

Reuters-fréttastofan hefur eftir Vicente Solsona, 66 ára, að nú í miðjum desember ætti metraþykkur snjór að þekja freðna jörð í Navacerrada. Þessi fyrrverandi háskólaprófessor á eftirlaunum er svartsýnn og dapur:

„Við erum hægt og rólega að eyðileggja allt. Vandinn er sá að ekki verður aftur snúið.“

Nýtt efni
Kauphöllin

Hlutabréfavísatalan Stoxx Europe 600 náði sína hæsta gilda á föstudaginn og hefur þá hækkað um nærri 70 prósent frá því mars 2020 þegar vísitala fór lægst í upphafi heimsfaraldursins. Vísitala Bloomberg sem fylgist með gengi evrópskra flugfélaga hefur á sama tíma hækkað um 23 prósent. Af stóru evrópsku flugfélögunum er Ryanair það eina þar sem …

Tónlistarmaðurinn hefur á þessum árum lagt inn 689 lög í eigin nafni. En þrátt fyrir afar litlar vinsældir hefur maðurinn fengið útborgaðar um það bil sem svarar 90 milljónum íslenskra króna frá streymisveitunum vegna þess hve oft lögin hafa verið spiluð. Til að fá útborgað um eitt hundrað krónur frá tónlistarstreymisveitu þarf lag að vera …

Árið 2023 varð metár í komum ferðamanna til hinnar fornu, fögru og söguríku Aþenu. Um sjö milljónir erlendra ferðamanna lentu á Aþenu-flugvelli sem kenndur er við Eleftherios Venizelos, 600 þúsundum fleiri en 2019. Bandaríkjamenn voru stærsti hópurinn, ein milljón, en næst á eftir komu 687 þúsund Bretar, 478 þúsund Þjóðverjar, 462 þúsund Frakkar og 410 …

Áætlun Ryanair á komandi sumarvertíð byggir á því að félagið fái að lágmarki 50 nýjar Boeing Max þotur en forstjóri flugfélagsins, Michael O'Leary, er svartsýnn á að það gangi eftir. Nýju þoturnar verði í besta falli fjörutíu en upphaflega hafði Boeing lofað 57 nýjum Max-þotum samkvæmt frétt Bloomberg. „Það hamlar vexti okkar að vita ekki …

Stellantis er einn stærsti bílaframleiðandi heims. Í viðtali við þýska blaðið Welt am Sonntag ítrekar Carlos Tavares, forstjóri Stellantis, stuðning samsteypunnar við banni við sölu á bílum knúnum bensíni og dísil árið 2035. Ummælin falla í tilefni af því að margir spá íhaldssveiflu í Evrópuþingskosningum í júní og að í framhaldi af því verði áformum …

Það vakti athygli að fáum dögum eftir lát eins af þekktari ritstjórum The New York Times, Joseph Lelyveld, streymdu inn á Amazon-netverslunina fjölmargar nýjar ævisögur ritstjórans. Lelyveld lést í janúar í ár og þegar bróðir hans Michael fór inn á netið fáum dögum eftir útför Josephs til að sjá hvernig samferðarmenn minntust bróðurins tók hann eftir …

Skotar hafa löngum verið hrifnir af hafragraut. Fornleifarannsókn á Suðureyjum á vegum Bristolháskóla árið 2022 leiddi í ljós að hafragrautur hefur verið hluti af mataræði þeirra árþúsundum saman. Á miðöldum einkenndist veðurfar í Skotlandi af miklum raka og skornum skammti af sólarljósi. Þar af leiðandi náðu aðeins harðgerðustu korntegundir að vaxa og upp frá því …

Árið 1952 kom út bók á Ítalíu sem bar þann fallega titil Allir okkar liðnu dagar. Í rauninni heitir bókin á ítalska frummálinu Tutti i nostri ieri, sem í beinni þýðingu væri: Allir okkar gærdagar. Bókin sem var skrifuð af ítalska rithöfundinum Natalia Ginzburg var meira eða minna gleymd af heiminum. Árið 2023 gekk bókin skyndilega og …